Meer onderzoek nodig naar effect straling

Straling woekert tegenwoordig overal om ons heen. Radio en televisiesignalen vergezelden ons leven al vele jaren en daar zijn de afgelopen tien jaar de nodige golven bijgekomen. Veel mensen hebben het gevoel dat te veel straling niet goed is, maar het probleem is dat het zo lastig blijkt te bewijzen. Misschien moeten we dan toch maar ons gevoel volgen en de hoeveelheid straling in huis beperken.

Intuïtief heb ik het niet zo op straling. Dit gevoel wordt zo af en toe bevestigd door onderzoeken die in de richting van schadelijkheid wijzen, maar erg duidelijk is het allemaal niet. Het probleem daarbij is volgens mij dat het niet zozeer om iedere vorm van straling apart gaat, maar het gehele bombardement. Er straalt tegenwoordig namelijk het nodige om ons heen: de mobiele netwerken voor onze gsm, het draadloze netwerk om de computer te verbinden met internet en andere computers, bluetooth om apparatuur draadloos met elkaar te laten ‘praten’ en de daaraan qua straling verwante magnetron, in de winkels steeds vaker RFID-chips, zijn daarvan de bekendste voorbeelden.

En juist het geheel laat zich niet of nauwelijks en in ieder geval met veel kosten onderzoeken. Dat scoort minder goed dan een lekker overzichtelijk onderzoekje naar bijvoorbeeld UMTS-zendmasten. En zelfs als slechts één soort straling wordt onderzocht, is het nog knap lastig om een goed onderzoek op te zetten. Neem bijvoorbeeld bluetooth: deze draadloze techniek maakt gebruik van dezelfde frequentie als een magnetron. Dit betekent dat een bluetooth-apparaat in en magnetron verandert als de kracht van het signaal maar groot genoeg is. Dat zal natuurlijk nooit gebeuren, maar wie zegt ons dat heel lang achter elkaar een klein beetje magnetronfrequentie uiteindelijk niet schadelijk is? Een onderzoek naar bluetooth-toepassingen als draadloze headsets voor telefonistes lijkt mij bijzonder zinvol, maar wie gaat dat betalen? Een fabrikant van die apparatuur is weliswaar gebaat bij veilige producten, maar heeft waarschijnlijk weinig zin in een langlopend en kostbaar onderzoek waarvan de uitkomst ook nog eens helemaal verkeerd kan uitpakken voor de fabrikant.

We moeten het mede daarom dus hebben van de korte, makkelijk scorende onderzoeken. Begin 2008 publiceerde de Belgische krant Gazet van Antwerpen bijvoorbeeld een nieuw onderzoek(je) dat wederom een klein brokje bewijs lijkt te leveren dat straling niet zo onschuldig is als wij denken. Tijdens het onderzoek werd het slaapgedrag van 35 mannen en 36 vrouwen tussen de 18 en 45 jaar getest. Een deel van de proefpersonen werd tijdens de slaap blootgesteld aan evenveel straling als een mobieltje uitzendt. Die groep deed er langer over om in slaap te vallen, sliep minder diep en de remslaap was ook korter dan bij de ‘gsm-loze’ groep. Volgens de onderzoekers houdt de straling van het mobieltje onze hersenen te alert. Ook kan die straling ‘s morgens leiden tot hoofdpijn en depressiviteit.

Nu lijkt het mij sowieso een slecht idee om je mobieltje naast je hoofdkussen te laten liggen. De kans is dan vrij groot dat je middenin de nacht wordt gestoord door een smsje van de provider die een geweldig, niet te negeren aanbod doet. Niet te negeren in de zin van het prachtige melodietje dat in het holst van de nacht keihard uit het mobieltje klinkt, wel te verstaan. Los hiervan is het natuurlijk een probleem dat er te weinig informatie is om een standpunt in te nemen met betrekking tot straling. Of liever gezegd, er is een enorme hoeveelheid informatie, maar deze is te verbrokkeld, de samenhang ontbreek, of het rapport komt uit verdachte bron omdat het door voor- of juist tegenstanders is gefinancierd. Lastig!

Maar goed, de verkapte boodschap van dit verhaal is wat mij betreft dat we aan veel vormen van straling bar weinig kunnen doen, maar dat het verstandig is om onder deze omstandigheden de straling in huis zoveel mogelijk te beperken. Gezien het gebrek aan degelijk onderzoek is het een kwestie van de intuïtie volgen, maar wat zou het. Wist u bijvoorbeeld dat de transformatoren in radiowekkers een behoorlijke portie elektromagnetische straling uitzenden die de hersenen kunnen beïnvloeden omdat we er zo kortbij liggen? Het effect van straling neemt af met het kwadraat van de afstand, dus is verder weg zetten een prima oplossing. Een nog beter idee is om dit type wekkers te vervangen door transformatorloze exemplaren op batterijen. Dit hebben wij ruim een jaar geleden gedaan en we doen nog steeds met het eerste setje batterijen.

Soms betekent de poging tot beperken van straling binnenshuis absoluut tegen de stroom in roeien, want draadloos is tegenwoordig het toverwoord en dus wordt er op computergebied steeds minder ontwikkeld dat gewoon alleen met een draad werkt. Een draadloze netwerkkaart behoort al tot de standaarduitrusting van menig computer. Ook al gebruik je die WiFi-kaart niet, het ding zendt wel z’n straling uit. In een oude iMac bijvoorbeeld kan die kaart er nog uit, in de moderne versies zit ie keihard op het moederboard gesoldeerd. En probeer maar eens een nieuwe adsl-modem te krijgen dat geschikt is voor IP-telefonie zónder draadloze netwerkkaart erin. Bij wijze van experiment heb ik de antenne van mijn adsl-modem af getrokken. De laptop van de zaak weet echter nog steeds foutloos draadloos internet op te gaan en spreekt van een ‘uitstekende’ verbinding. Sterk spul zeg, dat WiFi…

Dus misschien komt het ooit nog zo ver dat er een keiharde keuze moet worden gemaakt: meegaan in de vaart der digitale volkeren en de nieuwste snufjes blijven kopen, of met langzaam maar zeker achterop rakende apparatuur trachten de ontwikkelingen bij te benen. Ach, tegen die tijd is het ultieme onderzoek dat aantoont dat straling ontzettend slecht is natuurlijk reeds lang gepubliceerd, de hele ict- en telecomindustrie heeft dan tandenknarsend moeten toegeven dat er geen speld tussen te krijgen is en heeft de meest fantastische, veilige draadloze technologieën ontwikkeld nadat menig parlement wetten had aangenomen die het gebruik van draadloze apparatuur sterk aan banden legden. Gelukkig heb ik geen radiowekkers en mobieltjes naast mijn hoofdkussen liggen, dus kan ik heerlijk rustig van dit scenario dromen…

Scroll Up

Pin It on Pinterest